کد خبر: ۴۳۳۰۲۶۴

تاریخ: ۰۵ بهمن ۱۴۰۴ - ۱۴:۲۳

امام سجاد (ع) و صحیفه‌ای که روح زمانه را در آینه دعا منعکس کرد

یک مدرس دانشگاه و پژوهشگر دینی گفت: در بحبوحه‌ ظلم و سرکوب اموی، امام سجاد (ع) با سکوتی استراتژیک و دعاهایی عمیق، نه تنها شعلۀ امامت را برافروختند، بلکه صحیفه‌ای جاودانه به نام صحیفه سجادیه به یادگار گذاشتند.

عبدالله مهبودی، یک مدرس دانشگاه و پژوهشگر در گفت‌وگو با ایکنا از فارس، ضمن تبریک فرا رسیدن سالروز ولادت امام سجاد(ع) و روز صحیفه سجادیه گفت: امام سجاد (ع) در عصری می‌زیستند که خلافت اموی به اوج قدرت خود رسیده بود و شیعیان به شدت تحت فشار بودند. تحلیل شخصیت ایشان باید در این بستر تاریخی صورت گیرد. ایشان نه تنها وارث معنوی امامان پیشین بودند، بلکه با شرایط خاص زمانه، رویکردی نو در پیگیری اهداف شیعه اتخاذ کردند.

وی با اشاره به سیاست سکوت و بصیرت آن حضرت گفت: امام سجاد (ع) به دلیل شرایط سیاسی، از آشکارسازی فعالیت‌های سیاسی و دعوت مستقیم به قیام خودداری می‌کردند. این سیاست، که به «سیاست سکوت» معروف است، در نگاه اول ممکن است ضعف به نظر برسد، اما نشان‌دهنده‌ بصیرت و درایت امام در حفظ جان شیعیان و جلوگیری از ریختن خون‌های بی‌گناه بود.

مهبودی بیان کرد: آن حضرت با حفظ آرامش ظاهری، در باطن به ترویج مذهب و آموزش به پیروان خود می‌پرداختند و با این کار، بذر مقاومت را در دل‌های شیعیان می‌کاشتند.

وی با اشاره به تأکید امام سجاد (ع) بر اخلاق و تهذیب نفس، گفت: امام سجاد (ع) به شدت بر اهمیت اخلاق و تهذیب نفس تأکید داشتند. ایشان معتقدند که رسیدن به کمال معنوی، مستلزم تزکیه نفس و رهایی از صفات رذیل است. این تأکید بر اخلاق، در صحیفه سجادیه به خوبی منعکس شده است.

صحیفه سجادیه؛ آیینه تمام‌نمای روح و معرفت امام

این مدرس دانشگاه در ادامه صحیفه سجادیه را فراتر از یک مجموعه‌ دعایی، یک اثر ادبی، فلسفی و عرفانی دانست که نشان‌دهنده‌ عمق ایمان، معرفت و ارتباط معنوی امام سجاد (ع) با خداوند است.

وی با بیان اینکه دعاها در صحیفه سجادیه طیف گسترده‌ای از مضامین را در بر می‌گیرند، افزود: از توحید و نبوت گرفته تا اخلاق و معنویت، از درخواست آمرزش گرفته تا دعا برای دیگران مضامین دعا در این کتاب هستند. این تنوع مضامین، نشان‌دهنده‌ی جامعیت دیدگاه امام سجاد (ع) به هستی و جایگاه انسان در آن است.

مهبودی با بیان اینکه زبان صحیفه سجادیه بسیار شیوا، دلنشین و تأثیرگذار است، گفت: استفاده از استعاره‌ها، تشبیهات و کلمات قصار، به دعاها عمق و زیبایی خاصی بخشیده است. سبک دعاها، هم صمیمی و نزدیک به قلب است و هم پر از حکمت و معرفت.

وی با تصریح اینکه  صحیفه سجادیه به عنوان یک اثر عرفانی، به خواننده راهنمایی می‌کند تا رابطه‌ی خود را با خداوند عمیق‌تر کند و به حقیقت وجود پی ببرد، گفت: دعاها در این اثر، نه تنها درخواست‌های ساده برای رفع مشکلات و رسیدن به خواسته‌ها نیستند، بلکه ابزاری برای تزکیه نفس، رسیدن به آرامش درونی و قربانگاه عشق الهی هستند.

این پژوهشگر دینی بیان کرد: صحیفه سجادیه در طول تاریخ، تأثیر عمیقی بر فرهنگ و معنویت شیعیان داشته است. این دعاها در مجالس و محافل مذهبی خوانده می‌شوند و مورد توجه و احترام خاصی قرار دارند.

مهبودی با تصریح اینکه صحیفه سجادیه را می‌توان به عنوان تجلی روح و معرفت امام سجاد (ع) در قالب دعا در نظر گرفت، دعاها، بیانگر احساسات، افکار و دیدگاه‌های امام به خداوند هستند. از این رو، مطالعه صحیفه سجادیه، به ما کمک می‌کند تا شخصیت و اندیشه‌های امام سجاد (ع) را بهتر درک کنیم.