کد خبر: ۴۲۲۶۶۶۸

تاریخ: ۲۴ تير ۱۴۰۳ - ۱۰:۲۹

ثبت ملی 20 آیین عاشورایی در فارس

مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی فارس از ثبت ملی 20 آیین عاشورایی و سوگواری محرم در استان خبر داد و گفت: تاکنون 126 پرونده میراث معنوی استان فارس در فهرست ملی قرار گرفته و پرونده‌های متعددی نیز در این حوزه در حال تکمیل است.

به گزارش ایکنا از فارس، محمد ثابت اقلیدی، مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی فارس امروز، 24 تیرماه در نشست این اداره‌کل با بیان اینکه فارس با بیش از سه هزار اثر تاریخی ثبت شده در فهرست ملی رتبه نخست کشور را داراست، گفت: در بخش میراث معنوی یا ناملموس نیز در این استان 126 پرونده در فهرست ملی جای گرفته که در حوزه‌های ادبیات شفاهی، هنرهای اجرایی، آیین‌ها، جشن‌ها، آداب و رسوم، دانش‌های مرتبط با طبیعت و کیهان و صنعتگری سنتی است‌.

مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان فارس افزود: در  مجموع، حدود 32 مورد صنایع دستی، 21 مورد مراسم مذهبی و مابقی در حوزه‌های خوراک‌های سنتی و سایر آثار مربوط به آداب و رسوم هنرهای اجرایی و بازی‌ها هستند که در فهرست ملی به ثبت رسیده‌اند.

وی با بیان اینکه در حال حاضر 20 آیین عاشورایی و سوگواری محرم در فارس وجود دارد که رتبه ملی را کسب کرده‌اند، افزود: برای نمونه می‌توان به مراسم تعزیه شاهچراغ(ع) و سینه‌زنی قطاری در شیراز، رسم چارچوگردانی، چک چکو در استهبان، عم کبار و تعزیه در خرم‌بید، آیین خیمه‌های برافراشته و تعزیه در زرقان، تعزیه در صحرارود فسا، مراسم عاشورا در روستای دوان کازرون، تعزیه در مرودشت مراسم پرچم سرخ حسینی در فورگ داراب، مراسم عزاداری در لار اشاره کرد که آیین‌هایی در فارس به شمار می‌روند که در فهرست آثار معنوی کشور به‌عنوان آثار ناملموس به ثبت رسیده‌اند.

ثابت اقلیدی بر لزوم حفظ میراث ناملموس تأکید کرد و گفت: بی‌تردید با ثبت آثار ناملموس استان و معرفی هر چه بیشتر و بهتر این آثار گام‌های مؤثری برای حفظ، احیا و ترویج این رسوم و میراث ارزشمند خواهیم برداشت.

وی در ادامه سخنانش با اشاره به برگزاری برخی از این آیین محرمی در استان بیان کرد: یکی از این آیین‌ها رسم چک‌چکو در شهرستان استهبان است که شکلی نمادین از اتفاقاتی است که در عصر عاشورا برای امام حسین(ع) و یاران باوفایشان رخ داد، عزاداران به‌صورت دایره حلقه می‌زنند و در دستانشان دو قطعه چوب یا سنگ می‌گیرند و با نوحه‌خوان همنوایی می‌کنند و قطعات چوب و سنگ را به هم می‌زنند، صدایی که از این حرکت به گوش می‌رسد نمادی از صدای سم اسبان و برخورد شمشیرها در روز عاشوراست، در واقع این رسم واکنش به سم‌کوبی اسبان اشقیا بر بدن‌های مطهر اولیاست.

ثابت اقلیدی با بیان اینکه از دیگر مراسم‌ عزاداری ثبت‌شده در فهرست ملی اجرای یکی از بزرگ‌ترین تعزیه‌های کشور در صحرارود شهرستان فساست، گفت: مراسم تعزیه از آیین‌های عاشورایی فارس است که در بسیاری از مناطق استان از جمله لامرد، فسا، زرقان و شیراز برگزار می‌شود.

بنابر این گزارش، موسیقی محلی جهرم، مراسم شنبه اول سال در نی‌ریز، مهارت تهیه کاشی هفت رنگ شیراز، مهارت تهیه حلوای ارده در زرقان، مهارت تهیه حلوای میده در منطقه دشمن زیاری نورآباد ممسنی، مهارت تهیه حلوای سین در ارسنجان و مهارت تهیه حلوای مسقطی لاری، مهارت پخت آش سبزی شیرازی و تهیه حلوای کاسه در شهر شیراز و کارکردهای فرهنگی آن، مهارت پخت نان فسایی با نام کماچ فسایی از جمله پرونده‌هایی هستند که در جلسه شورای ثبت میراث معنوی مورد بررسی و تأیید کارشناسان قرار گرفته‌ و در فهرست آثار ملی ناملموس کشور به ثبت رسیدند.

همچنین شاهنامه‌خوانی در روستای دژکرد شهرستان اقلید و مهارت پخت سنتی حلوای ماجون در شهرستان لامرد همچنین مراسم حنابندان لارستان، خرمن‌کوبی سنتی و ترانه‌های مربوط به آن در روستای گاو بست شهرستان لار، برات‌پزون و مراسم و مهارت تهیه نان براتی شمال فارس پوشش سنتی زنان و مردان ایزدخواست، مهارت تهیه سنتی آلوبخارا در شهرستان بوانات و پخت سنتی نان‌های تاوه‌ای شهرستان داراب، مراسم گل غلتان نوزاد در روستای کراده خفر، فال بیت در طایفه چهارراهی، مهارت ساخت عروسک گردویی شهرستان اقلی، مهارت پخت آش اسفندی در شمال فارس، مراسم تعزیه شاهچراغ(ع) در شیراز، مهارت تهیه شیرینی حلقه چی در ایزدخواست از دیگر پرونده‌هایی هستند که در جلسه شورای ثبت میراث معنوی مورد بررسی و تأیید کارشناسان قرار گرفته‌ و در فهرست آثار ملی ناملموس کشور به ثبت رسیدند.