کد خبر: ۴۱۴۸۰۰۶

تاریخ: ۲۵ خرداد ۱۴۰۲ - ۱۱:۴۵

در بزرگداشت علامه ملاصدرا تأکید شد؛

نیاز به فلسفه‌ورزی در تعامل با ملل

آیت‌الله دژکام، نماینده ولی فقیه در استان فارس بر لزوم فلسفه‌ورزی در تعامل و ارتباط با سایر ملل جهان تأکید کرد و گفت: اگر یک نکته‌ای را منطقا و عقلا اثبات کنیم کسی مخالفت نمی‌کند و این ضرورتی است که ما باید مجهز به فلسفه باشیم و برای توسعه آن برنامه‌ریزی داشته باشیم.

به گزارش ایکنا از فارس، آیت‌الله لطف‌الله دژکام، نماینده ولی فقیه در استان فارس شامگاه دیروز، 24 خردادماه در مراسم بزرگداشت علامه ملاصدرا شیرازی که در مدرسه علمیه خان برگزار شد، یاد بزرگمرد عرصه حکمت و فلسفه را گرامی داشت و اظهار کرد: ملاصدرا کسی است که امام امت وقتی اسمش را بردند، فرمودند «حَشَرَهُ اَللَّهُ مَعَ اَلنَّبِیِّینَ وَ اَلصِّدِّیقِینَ» و دعایی که برای ایشان می‌کردند حاکی از احترامی بود که بنیانگذار نظام مقدس جمهوری برای این مرد بزرگ داشتند، از این‌رو قاعدتاً باید در مجالسی که مربوط به بزرگان است مطالبی را ناظر به شخصیت آن بزرگان مطرح کنیم.

وی با طرح این سؤال که ملاصدرا برای نظام اسلامی امروز و جامعه جهانی باید چه کار کند و اگر به شأن و شخصیت ملاصدرا احترام می‌گذاریم باید از ایشان چه چیزی را برای امروز خود بگیریم و رشد دهیم؟، افزود: اولین مسئله این است که باید باور داشته باشیم که جهان اسلام و نظام اسلامی نیازمند به فلسفه‌ورزی است.

امام جمعه شیراز تصریح کرد: از آیت‌الله اعرافی کتابی در مورد حکم فلسفه‌ورزی چاپ شده که از نگاه فقهی به فلسفه نگاشته شده است. وی مباحث ارزشمندی را مطرح کردند و اینکه فلسفه‌ورزی نیاز است. یک گروهی همیشه بوده‌اند که در مقابل این پرسش پاسخ دیگری داشتند، اما آیت‌الله اعرافی با بیان پاکیزه‌ای این مطلب را مطرح کردند و به نظر برای جوان‌تر‌ها خصوصا در حوزه‌ها خواندن این کتاب مفید است.

نماینده مردم فارس در مجلس خبرگان رهبری ادامه داد: به‌عنوان کسانی که نظام اسلامی را شکل داده‌ایم، در تعامل و ارتباط با سایر ملل نیاز داریم که فلسفه‌ورزی کنیم، چراکه اگر فقط فقه بگوییم ممکن است بقیه کشور‌ها فقه ما را قبول نداشته باشند حتی در کشور‌های مسلمان که فقه خود را دارند، اما اگر یک نکته‌ای را منطقا و عقلا اثبات کنید کسی مخالفت نمی‌کند و این ضرورتی است که ما باید مجهز به فلسفه باشیم و برای توسعه آن برنامه‌ریزی داشته باشیم.

وی ضمن قدردانی از ریاست پیشین مجمع حکمت فارس گفت: امروز مجمع حکمت جای خود را در بین مراکز فرهنگی و علمی به نوعی باز کرده و فضا مساعدتر شده تا کار‌های بعدی انجام شود. اگر از بحث لزوم فلسفه‌ورزی به عنوان کلی و عام رد شویم که نیاز به آن بر همه روشن است، نیاز دارد برنامه داشته باشیم تا در بدنه حوزه و دانشگاه جایگاه خود را پیدا کند، بحث دومی است که به تعبیر رهبر معظم انقلاب فلسفه ما باید دنباله داشته باشد، یعنی فلسفه در جهاتی که عملیاتی‌تر است ادامه داشته باشد.

امام جمعه شیراز مسئله خودکشی را یکی از مهم‌ترین موضوع اجتماعی برشمرد و اظهار کرد: در خصوص خودکشی یک کار پژوهشی در دانشگاه علوم پزشکی انجام شده است، اما می‌خواهیم ببینیم نقش معنویت برای جلوگیری از این اتفاق چقدر است؟ هرجا معنویت بیشتر است، خودکشی کمتر است و این یک مطلب واضحی است، اما می‌خواهیم تحقیق تجربی کنیم و نهایتاً برنامه‌ریزی کنیم که چگونه معنویت را رشد دهیم تا مشکل اجتماعی رفع شود.

آیت‌الله دژکام ادامه داد: سلامت معنوی دو مدل از جمله وجودی و مذهبی است که باید ببینیم این تقسیم سلامت معنوی به وجودی و مذهبی از کجا آمده؟ اینکه بدانیم نگاهمان به سلامت معنوی چطور است در تحلیل نهایی اثر می‌گذارد یا خیر؟ قطعا اثر می‌گذارد، بنابراین فلسفه اینجا وجود دارد و فقط نگاه روانشناسانه نیست. حال سؤال این است که فلسفه ملاصدرا در چند پژوهش مورد استفاده قرار گرفته است؟، مقام معظم رهبری فرمودند ادامه فلسفه را کار کنید، ما بسیار خوب مباحث نفس را می‌گوییم، ولی یا در کلاس دانشگاه است یا در حجره‌های حوزه و اگر در مورد یک مسئله اجتماعی تحقیق شد، آیا مباحث نفس ملاصدرا به کار گرفته می‌شود؟ متأسفانه نمی‌شود، هم وجودشناسی و انسان‌شناسی ملاصدرا باید خود را نشان دهد و هم تحلیلی که ملاصدرا دارد نسبت به رابطه فلسفه و دین که در فلسفه متعالیه است.

نماینده ولی فقیه در فارس با اشاره به اینکه این جمله مشهور آیت‌الله جوادی آملی را همه تکرار می‌کنیم که اینجا قرآن، عرفان و برهان با هم هماهنگ است، اظهار کرد: شاید این سؤال مطرح شود که اگر هماهنگ است چرا خود را در کوچه، خیابان و حل مسئله اجتماعی نشان‌ نمی‌دهد؟ این فلسفه یک دنباله می‌خواهد که این دنباله را رهبر معظم انقلاب فرمودند باید ایجاد کنیم و وظیفه نسل فعلی است.

این استاد دانشگاه با بیان اینکه شناسایی سازوکار اجرای فلسفه در میدان عمل، تأمین نظام اسلامی طی چند سال آینده است، افزود: برای اینکه فلسفه‌های دیگران است که برای ما حکم آخر را می‌برد و فلسفه ما کجاست؟ محصور شده در دیواره‌های ۴۰۰ سال پیش مدرسه خان که از اینجا باید بیرون رود و این کاری است که مجمع عالی حکمت باید انجام دهد. ظرفیت‌های خوبی در اطراف شهر شیراز است که اگر دست به دست هم دهند مسئله را به خوبی حل می‌کند، خیلی کار بزرگی بر دوش داریم و امیدواریم بتوانیم این کار را شروع و به سامان برسانیم.

نماینده مردم فارس در مجلس خبرگان رهبری بیان کرد: استدعای بنده برای دور جدید مجمع عالی حکمت فارس از مدیر جدید مجموعه این است که تلاش کنید و بزرگ‌منشانه و جهادی پیگیر کار باشید، واقعا اگر مبانی فلسفی ما بخواهد به کار آید چه تغییری در کار ایجاد می‌شود و در ادامه آن را مدنظر قرار دهیم، نه اینکه حرف ملاصدرا را بزنیم، اما به مطالب فلسفه دیگران عمل کنیم که این اشتباه است.

بنابه گفته آیت‌الله دژکام، باید موشکافانه این اختلاف را بشناسیم و بعد ببینیم چه کسی به حرفی که حضرت امام(ره) فرمودند و مسیری که شهدا رفتند، ایمان دارد و طبق آن کار کنیم.

وی با بیان اینکه یکسری از مبانی و پارادایم‌های باید جابه جا شود، گفت: یک شیفت پارادایم داریم و هیچ کس جز شما نمی‌تواند این کار را انجام دهد، یا وظیفه را احساس می‌کنیم و انجام می‌دهیم یا دیگر از شرایط موجود نباید گله کنیم، این مبانی باید در علوم جدید تغییر کند و تبدیل شود به مبانی فلسفی خودی، همان مبانی که به آن باور داریم.

امام جمعه شیراز تصریح کرد: بعد خواهیم دید که تأثیر خود را در عرصه اجتماع خواهد گذاشت و گام دوم انقلاب اسلامی برای شما همین جاست، به اندازه کافی شعار دادیم، اما اگر این کار انجام نشود تا ابدالدهر گیر هستیم، این نکاتی که عرض کردم بیشتر می‌دانید، اما برنامه‌ریزی برای حل آن توقعی است که در دور جدید مجمع از حجت‌الاسلام نیری داریم و ان‌شاءالله یکی از مسائل را حل کنیم تا برای حل سایر مسائل الگویی شود.

آیت‌الله دژکام با اشاره به اینکه گاهی ما فلسفه متعالیه را به میدان نمی‌آوریم تا سایر فلسفه‌ها را به چالش بکشیم، ادامه داد: در حالی که باید وسط میدان بیاییم و ذره‌بین بگذارید و هرجا که ردپای فلسفه دیگری است که مورد انتقاد شماست، محکم انتقاد کنید که این کار اصل فضا را تغییر می‌دهد، شهید مطهری همین کار را کرد که میدان‌دار شد و به جای اینکه در گوشه‌ای بنشیند به وسط میدان آمد.

این استاد دانشگاه با اشاره به فعالیت علما در زمینه فلسفه اظهار کرد: علامه طباطبایی به میدان آمده و اثبات کرده طرف مقابل زمین می‌خورد و شهید مطهری نیز به میدان آمده و اثبات کرده طرف مقابل را می‌تواند زمین بزند و پیروزمندانه پرچم فلسفه متعالیه را بالا برده‌اند و لذا نباید بترسیم و این ترس است که باعث شده بچه‌های ما در تحلیل مسائل، گیر کنند و دشمن اعتماد آن‌ها را از دانشگاه و حوزه کم کند.

وی با تأکید بر اینکه برای مقابله با مشکل امروز باید به وسط میدان بیاییم، گفت: چالش‌ها را ایجاد کنید و خواهید دید پاسخ قوی از دل چالش‌ها بیرون می‌آورید و امیدواریم در این زمینه توفیقاتی نصیب فارس و شیراز شود و باز هم چهره‌های نورانی از شیراز آبرو، عزت و عظمت اسلام را بیشتر جلوه دهند.

یادآور می‌شود، در پایان این جلسه حجت‌الاسلام نیری به‌عنوان رئیس مجمع عالی حکمت معرفی و از زحمات حجت‌الاسلام عباس‌زاده قدردانی شد.