کد خبر: ۴۰۶۵۶۰۷

تاریخ: ۳۱ خرداد ۱۴۰۱ - ۰۹:۱۵

عوامل جذب نسل جدید به قرآن / ۳

فهم قرآن جایگزین شیوه تدریس عربی در مدارس شود

لیلی رشیدی، پیشکسوت قرآنی فارس معتقد است که آموزش عربی در مدارس با گرایش فهم قرآن و متون ادعیه باید جایگزین شیوه تدریس عربی فعلی شود.

لیلی رشیدی، پیشکسوت قرآنی و مدرس دانشگاه، در گفت‌وگو با ایکنا از فارس، با بیان اینکه آموزش قرآن باید متناسب با هر مقطع سنی و پایه تحصیلی متفاوت باشد، گفت: در هر مقطعی باید با زبان خاص آن مقطع مفاهیم قرآنی را مطرح كرد؛ به طوری كه در مقاطع پایین‌تر، زبانی ساده‌تر به كار گرفته شود و هر چه مقطع تحصیلی بالاتر بیاید، زبان علمی‌تر شود.

وی افزود: از آنجایی كه تمام جوانان ما مسلمان هستند و باید قرآن را فراگیرند، باید طرحی بریزیم كه با تمامی رشته‌ها در مقاطع گوناگون برخورد مناسبی صورت گیرد تا گریز و زدگی ایجاد نشود؛ هنر كسی كه می‌خواهد نسل جوان را به قرآن نزدیك كند این است كه با هر شگردی كه می‌تواند این نسل را مشتاق كند نه اجبار، چرا که فطرت سالم بشر، قرآن‌گرا است؛ با توجه به عقیده مردم ایران كه مسلمان هستند و به كتاب قرآن اعتقاد دارند باید در نسل جوان ایجاد شوق و انگیزه كنیم؛ نه اینكه فرد احساس الزام و زور داشته باشد؛ چیزی كه از روی اجبار باشد، پایدار نخواهد بود.

رشیدی تصریح کرد: مسئله مهم بعد الگوی عملی بودن فعالان و مربیان قرآنی است اگر من به عنوان معلم قرآن رفتارم به گونه‌ای نباشد كه مردم را به سمت دین جذب كند به عنوان مثال یا اینكه قولی بدهم و به آن عمل نكنم؛ در نتیجه شاگردان من این گونه فكر می‌كنند كه ما نیز در نهایت مانند معلم خود خواهیم شد. افراد مذهبی به ویژه مربیان و فعالان قرآنی ما ویترین دین در جامعه هستند و بسیاری از افراد كه برای فهم خود از دین، كتاب نمی‌خوانند و تحقیق نمی‌كنند، از آنان الگوبرداری می‌كنند.

به روحیات جوانان توجه داشته باشیم

این مدرس دانشگاه با بیان اینکه باید به روحیات جوانان توجه داشته باشیم و با توجه به شرایط روحی و روانی كه یك جوان دارد او را به سمت فعالیت‌های قرآنی جذب كنیم، گفت: جوانان روحیه كنجكاوی، حقیقت‌طلبی و آرمان‌گرایی دارند و این روحیه موجب می‌شود كه به دانستن بیشتر و كشف زوایای پنهان حقیقت و معانی متون مختلف علاقه‌مند شوند.

وی ادامه داد: اگر بخواهیم مفاهیم قرآنی را با زور به آنان تحمیل كنیم طبعاً در مقابل آن مقاومت می‌كنند؛ اما اگر از طریق طرح پرسش، اجازه دادن به جوان برای كشف مسئله و یافتن پاسخ پیش برویم، او نیز همراهی می‌كند. باید حس حقیقت‌طلبی، روحیه همكاری و تلاش را در جوانان بیشتر تحریك كنیم. تمایل به پویایی از ویژگی‌های بارز جوانان است لذا اگر هر لحظه مسائل جدید قرآنی مطرح شود جوانان بیشتر به سمت محافل قرآنی جذب می‌شوند.

رشیدی با تأکید بر اینکه محصولات قرآنی باید تنوع داشته باشند؛ چرا كه جوانان روحیه تنوع‌پذیری دارند، تصریح کرد: به عنوان مثال در قالب شعر و داستان مطالب قرآنی را ارائه كنیم و با روش‌های متنوع، جذابیت ایجاد كنیم.

وی یادآور شد: بخشی از تشویق‌ها در زمینه فعالیت‌های قرآنی به اساتید، معلمان و نهادهایی كه عهده‌دار این مسئولیت هستند، بازمی‌گردد و بخش دیگر به فضا و شرایطی كه جوانان در آن رشد می‌كنند؛ در صورتی كه فضای غفلت و رخوت حاكم باشد نمی‌توان انتظار داشت، جوانان جذب تدبر و تفكر در قرآن شوند.

اجرای برنامه‌های قرآنی به صورت منظم

رشیدی بر ضرورت اجرای برنامه‌های قرآنی به صورت منظم و زیبا تأکید کرد و گفت: افرادی كه در این برنامه‌ها شركت می‌كنند باید هماهنگ باشند و این مسئله بسیار مهم است و در یك محیط آشفته نتیجه مطلوب حاصل نمی‌شود.

این پیشکسوت قرآنی فارس با تأکید بر اینکه نهادینه كردن قرآن و آموزه‌های آن در میان جوانان باید در سنین پایین و در همان كودكی آغاز شود، افزود: این مسئولیت را نهادهای آموزشی ما كه داعیه پرورش و تربیت فرزندان ما را برعهده دارند در اختیار می‌گیرند؛ وزارتخانه‌هایی چون آموزش و پرورش و علوم، تحقیقات و فناوری بایدبا سازماندهی یك برنامه مدون مبنی بر آموزش قرآن، مفاهیم قرآنی را در نسل جوان جامعه ترویج كنند. صدا و سیما، رسانه‌ها و نهادهایی هم كه این وظیفه را بر عهده گرفته‌اند تنها به قرائتی رسمی و سنتی از قرآن اكتفا می‌كنند؛ این امر بستری را فراهم كرده است كه جوانان ما از روی آوردن به قرآن و آموزه‌های اخلاقی و علمی آن روی‌گردان شوند.

وی تصریح کرد: ارائه آموزش‌های جدید با محوریت علمی در مقاطع تحصیلی مختلف می‌تواند موجبات روی آوردن جوانان به قرآن را فراهم كند؛ همچنین اختیار و اراده فردی به آنان بیش از پیش این قشر مهم جامعه را مجذوب این كلام آسمانی می‌كند. در انتخاب مربی، معلم و استاد آموزش و مفسر این كتاب مقدس باید دقت نظر اساسی داشته باشیم تا با لغزش یا انحراف این آموزگاران این شائبه در جوانان ایجاد نشود كه قرآنی كه آموزگارانش این باشد، چگونه می‌توان به اصل مفاهیم آن اعتماد و اطمینان داشت بنابراین می‌توان با سازمان‌دهی و تدوین یك برنامه علمی، قرآن را به عرصه عمومی جامعه برد و زمینه زیست اخلاقی و مدنی انسان را فراهم كرد.

به روز کردن روش‌های آموزش قرآن

رشیدی با بیان اینکه برای سنین ابتدایی آموزش نقاشی با موضوع سوره‌های قرآنی، رنگ‌آمیزی با موضوع آشنایی با پیامبران و امامان را داشته باشیم، افزود: به‌نظر می‌رسد برای این امر لازم است شیوه‌های سنتی آموزشی را کنار بگذاریم. با توجه به پیشرفت‌های به وجود آمده در عرصه‌های مختلف، آموزش‌های ما نیز باید پیشرفته‌تر و به روزتر باشد.

این فعال قرآنی با تأکید بر اینکه جذب کودکان، نوجوانان و جوانان به قرآن کریم مستلزم به روز کردن روش‌های آموزشی است، گفت: برای کودکان بهتر است آموزش قرآن و مفاهیم آن از طریق آموزشهای تصویری باشد یعنی بیاییم قوه تصویرسازی کودک را طی آموزش فعال کنیم.

وی ادامه داد: در آموزش حفظ نیز، این شیوه که مربی آیه را قرائت کند و بچه‌ها تکرار کنند دیگر جذابیتی برای بچه‌ها ندارد روش‌های به روزتر استفاده کنیم از جمله برای کودکان مهد و پیش دبستانی می‌توان آموزش حفظ را با نمایش انجام داد که تأثیر آن بسیار بیش‌تر از روش‌های سنتی است. دادن این آموزش همراه با شور و هیجان، تغییر صدا، استفاده از عروسک‌های نمایشی تأثیر قابل توجهی دارد.

رشیدی برنامه‌سازی را از الگوهای موفق قرآنی راه دیگر جذب جوانان در فعالیت‌های قرآنی دانست که از کودکان بخواهیم همسالان خویش را در دستیابی به موفقیت‌های دینی، اخلاقی و علمی، راهنمایی و راز و رمز این موفقیت را به زبان آنان بیان كنند.

کلاس‌های قرآن طولانی نشود

این مدرس دانشگاه بیان کرد: توجه به آموزش عربی در مدارس نه با هدف درك مفاهیم پیچیده حوزه‌ای و نه به منظور مكالمه، بلكه به نحوی كه پس از مدتی آموزش، دانش‌آموزان بتوانند به خوبی و روان قرآن را خوانده و با مفاهیم آن آشنا شوند. به طوری که درس عربی با گرایش فهم قرآن و متون ادعیه جایگزین عربی فعلی شود.

وی همچنین تأکید کرد: ‎مطلب اساسی و پایه‌ای اینکه برای جذب کودکان، نوجوانان و جوانان به برنامه‌ها و فعالیت‌های قرآنی باید از خانواده شروع کرد، والدین باید فرزندان خود را به حضور در کلاس‌های قرآنی تشویق و مشوق خوبی برای آن‌ها باشند. مربیان و اساتید قرآنی نیز برای جذب مخاطبان باید در تدریس خود دقت لازم را داشته باشند و با اخلاق خوب و روی خوش با قرآن‌آموزان خود برخورد کنند. نباید کلاس‌های قرآنی زیاد طولانی شود.‎ کلاس‌های آموزش در جذب مخاطب قرآنی موارد بسیاری از جمله مکان، استاد و مربی، تشویق، ایجاد انگیزه، آسان‌گیری، جذابیت و ... می‌‎تواند دخیل باشد.

رشیدی در پایان تشویق خردسالان، آشنایی مربی قرآن با روان‌شناسی و همچنین ساماندهی مؤسسات قرآنی را از عوامل مهم دیگر در افزایش مخاطبان قرآنی دانست.