کد خبر: ۳۹۶۵۲۶۵

تاریخ: ۲۹ فروردين ۱۴۰۰ - ۰۷:۲۳

روزه‌داری در قرآن / روزه انسان را باید به كجا برساند

مسئول حوزه علمیه منصوریه شیراز با یادآوری آیات قرآن كریم و احادیث قدسی به بیان نكاتی درباره روزه‌داری در قرآن كریم و اینكه روزه‌داری باید انسان را به كجا برساند، پرداخت.

به گزارش ایكنا از فارس، حجت‌الاسلام والمسلمین علی‌رضا حدائق، مدیرعامل بنیاد مهدی موعود(عج) فارس، بامداد امروز، 29 فروردین‌ماه در سلسله مباحث اخلاق در قرآن كه به‌مناسبت ماه مبارک رمضان در بستر فضای مجازی برگزار شد، به بیان نكاتی درباره روزه‌داری در قرآن كریم پرداخت و در این رابطه آیه 183 سوره بقره «یا أَیهَا الَّذِینَ آمَنُوا كُتِبَ عَلَیكُمُ الصِّیامُ كَمَا كُتِبَ عَلَى الَّذِینَ مِنْ قَبْلِكُمْ لَعَلَّكُمْ تَتَّقُونَ؛ اى كسانى كه ایمان آورده‏‌اید روزه بر شما مقرر شده است همان‌گونه كه بر كسانى كه پیش از شما بودند مقرر شده بود باشد كه پرهیزگارى كنید» را یادآور شد.

وی بیان کرد: در این آیه خداوند تأكید می‌فرماید ای کسانی که ایمان آورده‌اید، ما بر شما و بر امت‌های گذشته، روزه‌داری را تکلیف کردیم و به‌عنوان یک امر واجب عنوان كردیم و برای این روزه را واجب قرار دادیم که شما به برکت این روزه‌داری به مقام تقوا برسید.

حدائق، مهم‌ترین آثار ارزشمند روزه‌داری را دستیابی به مقام رفیع تقواست دانست و گفت: خداوند می‌فرماید «لَعَلَّکُم تَتَّقون» تقوا، خویشتن‌داری از گناه است. انسان به جایی برسد که در عین حالی که می‌تواند نافرمانی الهی را به جا بیاورد، اطاعت امر خدا را کنار نگذارد.

مسئول حوزه علمیه منصوریه شیراز ادامه داد: بیشترین گناهانی که معمولاً از انسان‌ها صادر می‌شود یا ریشه در غضب دارد یا ریشه در شهوت، که تقوا، هر دو را مدیریت می‌کند؛ خشم‌ها، ناراحتی‌ها، نگرانی‌ها و شهوت‌رانی‌هایی که انسان‌ها را در مسیر گناه و مجرای گناه قرار می‌دهد و این روزه سبب کنترل هر دو غریزه می‌شود.

وی با اشاره به حدیثی از پیامبر مكرم اسلام(ص)، گفت: رسول اعظم(ع) فرمودند «هُوَ شَهْرُ أَوَّلُهُ رَحْمَةُ وَ أَوْسَطُهُ مَغْفِرَةُ وَ أَخِّرْهُ عَتَقَ مِنَ النَّارِ»؛ ماه رمضان، ماهی است که شروعش با رحمت الهی است، ادامه آن مغفرت الهی است که شامل حال بندگان می‌شود و پایان ماه، آزادی عَتَقَ مِنَ النَّارِ، رهایی از آتش دوزخ است؛ یعنی انسان در این ماه متحول می‌شود و به برکت روزه‌داری و به برکت حضور در این ماه مبارک رمضان و نائل شدن به مقام تقوا، از آن عذاب الهی در روز جزا و روز قیامت و از گرفتاری‌های دنیایی رهایی پیدا خواهد کرد.

حدائق اضافه كرد: در این آیه‌ شریفه، خداوند با این خطاب زیبایی که می‌فرماید: «یا أَیهَا الَّذِینَ آمَنُوا»، مؤمنین را مورد خطاب لطف خود قرار می‌دهد که بعضی از بزرگان، در احادیثی که در این زمینه ذکر شده، استناد کرده‌اند که امام معصوم(ع) می‌فرماید این خطابِ «یا أَیهَا الَّذِینَ آمَنُوا»، سختیِ روزه‌داری را بر مؤمنان آسان می‌کند.

مسئول حوزه علمیه منصوریه شیراز با طرح این سؤال كه روزه باید ما را به كجا برساند، به سخنی از رسول اعظم(ع) اشاره كرد و گفت: آن حضرت فرمودند خداوند سبحان می‌فرماید: الصَّوْمُ‏ لِی: صوم برای من است، روزه برای من است. وَ أَنَا اُجْزَی بِه: و من پاداش روزه‌دار را خودم می‌دهم؛ چون برای من این کار را انجام می‌دهد. این امساک، این دوری از گناه.

وی یادآور شد: به تعبیر حضرت زهرای مرضیه(س) و فرمایش این بزرگ‌بانو، روزه‌دار باید هم چشمش، هم گوشش، هم زبانش و هم همه‌ وجودش از آنچه که خدا نمی‌پسندد، در امساک و روزه‌داری به سر ببرد «ما یَصَنَعُ الصّائِمُ بِصِیامِهِ إذا لَمْ یَصُنْ لِسانَهُ وَ سَمْعَهُ وَ بَصَرَهُ وَ جَوارِحَهُ»؛ در این سخن نورانی که پیامبر(ص) از خداوند نقل می‌فرماید که روزه برای من است و پاداش روزه‌دار را من خودم خواهم داد، از ویژگی‌های روزه‌داری این است که «الصَّوْمَ یمیتُ مُرادَ النَّفْسِ» خواسته‌های نفسانی را روزه از بین می‌برد و می‌کُشد آن هواهای نفسانی را، «وَ شَهْوَةَ الطَّبْعِ الحَیوانِىِّ» طبع شهوتران را روزه‌داری مدیریت می‌کند. این در پاسخ به كسانی که گاهی سؤال می‌‎کنند ما روزه بگیریم تا به کجا برسیم؟ این‌ها آثار ارزشمند روزه است. اگر خدایی ناخواسته کسی، روزه گرفت و به این‌ها نرسید، آن روزه، رژیم غذایی است و روزه نیست. روزه باید خروجی‌اش این‌ها باشد.

حدائق اظهار كرد: خدا می‌فرماید روزه‌داری قلب‌ها را صفا می‌دهد. جوارح انسان، ظاهر انسان را، پاکیزه نگاه می‌دارد. چشم انسان، زبان انسان، دست انسان، ظلم، ستم و نافرمانی نمی‌کند. روزه سبب می‌شود یکسان‌سازی اتفاق می‌افتد. ظاهر و باطن انسان‌ها آباد می‌شود. انسان روزه‌دار، به مقام شکر نزدیک می‌شود. نعمت‌های الهی را سپاس می‌گوید. احسان و نیکویی به نیازمندان، که یکی از برکات روزه‌داری امام باقر می‌فرماید أغنیاء و ثروتمندان وقتی که طعم گرسنگی را می‌چشند، به یاد ضعفا و نیازمندان جامعه باشند.

عضو جامعه روحانیت شیراز با بیان اینكه روزه‌داری انسان را در مسیر بندگی خدا، تضرع در پیشگاه الهی، خشوع و فروتنی باطنی در برابر حق و بکاء (اشک ریختن درِ خانه‌ خدا) و توفیقاتی که در سحر برای عزیزان اتفاق می‌افتد، گفت: روزه ریسمانی برای ارتباط با پروردگار است و اندوه‌ها فرو ریخته می‌شود؛ شکسته می‌شود. وقتی معنویت در کسی شدت پیدا کرد، اندوه تنزل پیدا می‌کند. گناهان، سبک می‌شود و حسنات، خداوند مضاعف می‌کند و در ادامه این حدیث قدسی خدا می‌فرماید فواید بی‌کرانی که قابل احصا و شمارش نیست.